Wie was Raffaello Sanzio?

Een veelzijdige man

Raffaello Sanzio is op 6 april 1483 geboren in een klein dorpje vlakbij Rome. Naast tekenaar en architect behoorde hij tot het selecte groepje grote kunstenaars in de periode 1500 tot 1520. Hij behoort tot één van de meester van de Italiaanse Renaissance. Al tijdens zijn leven was hij een erg bekende verschijning. In eerste instantie kreeg hij schilderles van zijn vader. Later werd hij leerling bij Perugino. In zijn schilderij “De droom van de ridder” is de invloed van Perugino zeer zeker aanwezig. Ook portretten schilderde deze man geweldig evenals Madonna’s. Ook voor tapijtkunst draaide hij zijn hand niet om. Een prachtig zelfportret ontbreekt uiteraard niet.

Vertrek naar Florence, daarna naar Rome

Begin 1500 vertrok Raffaello Sanzio, tegenwoordig beter bekend als Rafaël, naar Florence. Hij paste zijn techniek aan, hij werd daardoor beïnvloed door de meesters Leonardo Da Vinci en Michelangelo. Nog wat later, rond 1508 reisde hij naar Rome. Hij kreeg daar de opdracht om één van de vertrekken van het Vaticaan te decoreren. Op deze manier werd hij in sneltreinvaart één van de belangrijkste kunstenaars van het Vaticaan. Ook heeft Rafaël in Rome vier zalen van het Apostolisch paleis in Vaticaanstad onder handen genomen.

Kort leven

Erg oud is Rafaël niet geworden. Op zijn zevenendertigste verjaardag is hij overleden. Op zijn graf staat een bijzondere tekst namelijk: “Dit is de graftombe van Rafaël, die tijdens zijn leven Moeder Natuur deed vrezen door hem te worden verslagen, en als hij stierf, met hem te moeten sterven.” Ook na zijn dood ging het werk door. Dat bewijst het kunstwerk “Transfiguratie” oftewel “de gedaanteverandering van Jezus”. Dit werk kwam pas na zijn dood af. Er gaan geruchten dat de Paus hem tot kardinaal wilde benoemen! Hier is echter geen bewijs voor.

Afbeeldingsresultaat voor Raffaello Sanzio

 

Schildertechniek: het Pointillisme

Het pointillisme is een typische schildertechniek die opkwam aan het eind van de negentiende eeuw. Door het gebruik van verfstippen die ongemengd op het doek werden aangebracht ontstond de opvallende stijl die licht accentueerde op grond van de analyse van kleuren. Het pointillisme is nauw verwant aan het divisionisme, waarmee de schilder Georges Seurat in het begin van de jaren tachtig van de negentiende eeuw begon te experimenteren.

Het divisionisme echter bediende zich hoofdzakelijk van verfstreepjes. Beide richtingen beschouwen we tegenwoordig als voortzettingen van het impressionalisme en daarom noemen we ze ook wel neo-impressionalisme. De achtergrond van het pointillisme is wetenschappelijk: in plaats van het mengen van kleuren zoals in de traditionele schilderkunst brengen pointillistische schilders op een witte ondergrond de primaire kleuren aan in de vorm van verfstippen. Dankzij de werking van de hersenen van de mens neemt degene die het schilderij bekijkt secundaire kleuren waar. Zo leidt het naast elkaar aanbrengen van bijvoorbeeld groen en rood tot een blauwe kleur, of rood en geel tot oranje. En dat terwijl die uiteindelijk visueel waargenomen kleur niet door de schilder is gebruikt. Dergelijke pointillistische schilderijen geven een buitengewoon helder en licht effect bij bekijken ervan.

Genoemde Georges Seurat ging na het aanbrengen van streepjes over op het gebruik van verfpuntjes en dat noemde hij halverwege de jaren tachtig van de negentiende eeuw chromoluminarisme. Een goed voorbeeld van een dergelijk schilderij was tentoongesteld op de expositie Indépants onder de titel ‘Een zwempartij te Asnières’. Andere bekende vertegenwoordigers van het pointillisme en dus ook het divisionisme waren Camille Pissao en Paul Signac. Het latere expressionisme wees deze vorm van schilderkunst af als te gekunsteld en bovenal veel te analytisch. In het begin van de twintigste eeuw zouden het pointillisme en divisionisme echter een grote inspiratiebron voor het fauvisme en het grote expressionisme blijken te zijn. Later nog ondergingen het kubisme en het futurisme nog altijd grote invloed van vooral het divisionisme. Kortom: het pointillisme was een erg belangrijke stroming in de evolutie van de geschiedenis van de schilderkunst. Het is dan ook terecht dat de stroming onder kunstliefhebbers nog altijd hoog aangeschreven staat.

Wie was Hans ‘Jean’ Arp?

Afbeeldingsresultaat voor hans arp

In het begin van de 20ste eeuw bracht de Dada-beweging een nieuw geluid in de kunstwereld. Veel kunstenaars die zich bij de beweging schaarde zouden in het verdere verloop van de eeuw de kunst wezenlijk veranderen. Hans ‘Jean’ Arp was één van de voormannen van deze Dada-beweging en een pionier in de vorming van moderne kunst. De veelzijdige Arp was beeldhouwer, schilder, sieradenontwerper en dichter. Zijn kunst wordt gerekend tot het surrealisme en dadaïsme. Als wegbereiders van de abstracte kunst werd van Arp beweerd dat zijn werk ontstond bij toeval en automatisme. Veel van zijn werken kennen een organische vorm die een gedaante suggereert. De legende gaat dat zijn gedichten bestaan uit losgeknipte zinnen uit een eigen tekst die hij op de grond gooide en vervolgens willekeurig samenstelde.

Vertegenwoordiger kunstrichting

Hans Arp wordt in 1887 geboren in Straatsburg, dat toen nog bij Duitsland behoorde. Hij zag het levenslicht vlak na de Frans-Pruisische oorlog, toen Frankrijk Duits gebied teruggaf. Aan het eind van de Eerste Wereldoorlog werd bij wet bepaald dat het gebied tot Frankrijk behoorde en dat Hans ‘Jean’ zou gaan heten. In 1904 behaalde Arp het kunstnijverheidsdiploma, waarna hij richting Parijs trok. Hier publiceerde hij gedichten. Daarna reisde hij naar Weimar, waar hij enkele jaren voor studie verbleef. In 1912 exposeerde hij met tekeningen in Berlijn, waardoor hij snel kon aansluiten bij Duitse expressionisten. Dankzij een vriendschap met Max Ernst leert hij ook andere kunstenaars en stijlen kennen. dit zorgt voor veel inspiratie. Al het werk dat hij in 1914 heeft gemaakt heeft hij zelf vernietigd. In 1915 maakt hij collages en schilderijen gebaseerd op toeval. Vanwege de oorlog trekt hij naar Zwitserland, dat neutraal is. Hier leert hij Sophie Tauber kennen, die later zijn vrouw zal worden. Met haar experimenteert hij met reliëfs en constellaties. In Café Voltaire, samen met onder andere Hugo Ball en Marcel Janco, ontstaat Dada. Het is een kritiek op de bourgeoisie.

Productief

Er volgen publicaties zoals ‘The isms of art’ en kunstwerken als ‘Danseres’, ‘Human Concretion’ en ‘Vogels in een aquarium’. Arp bezigt zich met kleurontwerpen voor gebouwen, maar al gauw blijkt dat hij hierin veel concessies moet doen. Rond 1930 gaat Arp weer de confrontatie aan met concrete schilderkunst door middel van collages. Dat uit zich in een nieuwe beweging ‘Abstraction-Création. Zijn opvatting is dat kunst een vrucht is die in de mens groeit, zoals een kind in de moederschoot. Kunst is geen vervanging, maar een belevenis. Hij schrijft poëzie en mag in 1949 met zijn kunst in New York tentoonstellen. Een muurreliëf wordt gemaakt voor Harvard en het Unesco gebouw. Op 80-jarige leeftijd komt Arp te overlijden.
]

Hyperrealisme is een prachtige kunststijl

Times Square New York City early 1970 - Richard Estes

Times Square New York City early 1970 – Richard Estes

Hyperrealisme is een kunststijl uit de jaren 60 en 70 van de vorige eeuw. Het is een stroming in de postmoderne schilderkunst. Ook de beeldhouders hielden er zich mee bezig in die periode. Het is een figuratieve stijl. Deze stijl werd toegepast bij landschappen, stillevens en portretten. Hierbij wordt alles op een zo’n realistische en neutrale manier weergegeven. Hyperrealisme wordt ook wel fotorealisme genoemd. De belangrijkste bloeiperiode was de tweede helft van de jaren 70. De kunstenaars hadden een afstandelijke houding ten opzichte van werkelijk. Zij probeerden alles objectief weer geven net zoals dat bij een foto het geval is. De schilders van de kunststroming verbeelden vaak kiekjes, die afkomstig zijn uit het dagelijkse leven. De mensen die geschilderd werden waren zo realistisch mogelijk weergegeven waardoor ze bijna niet van echt te onderscheiden zijn. De kunstenaars die deze stroming hanteren bestuderen eerst de foto’s, wat naderhand in hun schilderijen terug te vinden is. Een groot aantal schilders gebruiken dia’s. Deze dia’s werden dan op het doek geprojecteerd. Op deze manier krijgt men zeer speciale schilderijen.

Beeldhouwers
Om alles zo realistisch mogelijk te maken werden er lichaam afgietsels gebruikt. Daardoor lijkt ook alles zeer realistisch. Tot de bekendste beeldhouwers die deze stroming een warm hart toedragen zijn John de Andrea en Duane Hanson. Zij werkten hoofdzakelijk met kunststoffen. Bij de kunstwerken van John de Andrea omvatten wel enige vormen van ironie.

Weergave
Hyperrealisme is bijna een fotografische weergave van het voorwerp. Er wordt bij portretten gewerkt zonder emoties en expressie. Alles wordt tot in detail met een klinische precisie weergegeven en dat tot in het kleinste detail. Hierbij wordt een fragment uit de werkelijk geïsoleerd en dat wordt meer dan levensecht weergegeven van de werkelijkheid. Daarbij wordt alles zeer scherp afgebeeld. Soms wordt ook een schaalvergroting toegepast.

Schilders
Enkele schilders van deze stroming zijn;
Richard Estes. Hij maakte gebruik van meerdere foto’s om alles zo duidelijk mogelijk weer te kunnen geven.
Andere schilders die deze vorm van kunst beoefende waren; Domenico Gnolli en Lucian Freud. Het is een kunstvorm die nog wel beoefend wordt. Het is een zeer mooie kunstvorm waarin alles zeer herkenbaar is.

Paul Cézanne

Paul Cézanne (1839-1906) was een Franse kunstschilder die behoorde tot het postimpressionisme. Hij groeide op in het plaatsje Aix-en-Provance, in het zuiden van Frankrijk. In 1861 vertrok hij naar aanleiding van een heftige discussie met zijn vader naar Parijs. De twee hadden ruzie over liefde en schilderkunst. Zijn vader was een welgesteld man en wilde liever dat Cézanne bij zijn bedrijf – de bank Cézanne & Cabassol – in dienst kwam in plaats van een carrière in de schilderkunst te starten. Tegen de wil van zijn vader koos Cézanne toch voor de schilderkunst. Cézanne was heel strikt in hoe hij zijn werk wilde uitdragen en was het niet eens met de eisen van de ‘gewone schilder’.

Paul Cezanne

Paul Cezanne

Cézanne was radicaal voor zijn tijd en hij wilde schilders bewust maken dat er nog andere stijlen van schilderen bestonden. Cézanne heeft het gedachtegoed van de kunstwereld dan ook voorgoed veranderd. De invloed van Cézanne is nog in veel hedendaagse kunst terug te vinden, hij wordt namelijk ook wel gezien als de grondlegger van de moderne kunst. In het werk van Cézanne spelen licht en kleur een grote rol, zo gebruikte hij meer massieve en heldere kleuren dan zijn tijdgenoten, de impressionisten. Hij combineerde veel warme en koele kleuren in zijn schilderingen. Daarmee inspireerde hij ook het kubisme van Picasso en Braque. Picasso noemde Cézanne zelfs zijn enige echte leermeester.

Paul Cezanne

Paul Cezanne

De stijl van Cézanne stuitte op veel weerstand bij het gewone impressionisme en de aanhangers van het impressionisme wilden zijn werk dan ook verbieden in Frankrijk. Cézanne zette door en zijn stroming werd in de loop der tijd steeds meer geaccepteerd. Met name door de tentoonstelling van de Parijse kunsthandelaar Ambroise Vollard, die veel van Cézanne zijn werk tentoonstelde, kreeg Cézanne langzaam meer bekendheid. Ook dankzij de ontwikkelingen binnen de kunstwereld van de 20e eeuw heeft hij veel verandering teweeg gebracht.

Claude Monet

Hoe Monet begon als karikatuurtekenaar en een meester schilder werd

Monet startte zijn kunst en schilderscarrière met het tekenen van karikatuurtekeningen, deze verkocht hij voor tekenfilms in 1656-1858. Op 24 jarige leeftijd raadde de Normandische schilder Eugene Boudin hem aan om landschappen te gaan schilderen. Monet schilderde deze landschappen in de buienlucht, voornamelijk in de omgeving waar hij woonde. In 1859 wist Monet dat hij schilder wilde worden hij vertrok terug naar Parijs en hervatte zijn studie bij atelier Suisse.

Impressionisme

Impression, soleil levant uit 1872 werd in eerste instantie door kunstcritici en publiek belachelijk gemaakt. Dit gaf aanleiding in de kunst wereld tot het begrip ‘impressionisme’. Soleil levant werd tentoongesteld in ‘Salon des Refusés’, hier werden nog meer kunstwerken vertoond die geweigerd waren voor ‘Salon de Paris’. De mensen kwamen in grotere aantallen naar de salon waar de geweigerde kunstwerken vertoont werden. Dit was voornamelijk om de getoonde kunstwerken belachelijk te maken.

Impressionisten zoals Monet onderscheiden zich door het schilderen van momentweergave’s met het juiste licht en atmosfeer. De schilderijen van impressionisten werden in de buitenlucht geschilderd. Monet is niet als enige bekend geworden als impressionist in de jaren 1860-1870, ook namen zoal: Manet, Sisley, Degas, Pissarro, Berthe, Morisot en Renoir horen tot het rijtje. Zoals je in één van mijn eerdere blogs hebt kunnen lezen, heeft Monet veel geleerd van Daubigny op gebied van kunst.

Levensechte schilderijen

Monet heeft in zijn schilderscariere enorm veel geschilderd, waardoor de keuze naar zijn beste werk onmogelijk is. Monet was gefascineerd door de Japanse houten brug in zijn tuin. Deze bekende brug heeft hij meerdere malen geschilderd. Monet weet als een ware impressionist de alledaagse werkelijkheid vast te legen. Door het gebruik van verschillende schilderslagen creëert hij een vloeiende opbouw, waarin alles tot zijn recht komt. Van de waterlelies om de brug, de bomen achter de brug en de weerspiegeling van schaduwen en wolken in het water. Monet is een echte schildersmeester. Monet heeft niet alleen in Frankrijk geschilderd. In Nederland heeft hij vooral molens en de typische Zaanse huizen geschilderd. Vanaf 1880 begon Monet met het schilderen van series.

Bezoek dit voorjaar de groots opgezette tentoonstelling van Jheronimus Bosch

Na het Van Gogh jaar in 2015, is 2016 het kunstjaar van Jheronimus Bosch. Het Noordbrabants Museum staat dit voorjaar in het teken van “Jheronimus Bosch – Visioenen van een genie”. 2016 is niet voor niets het jaar van Bosch, hij overleed namelijk dit jaar precies 500 jaar geleden. Brabantse musea geven daarom het gehele jaar aandacht aan de kunstschilder behorend tot de Noordelijke Renaissance. Bosch staat voornamelijk bekend om zijn satirische voorstellingen en wordt beschouwd als vernieuwer van de bestaande beeldtraditie.

Grootste tentoonstelling Jheronimius Bosch ooit
Met maar liefst 20 schilderijen en 19 tekeningen van de kunstschilder is dit de grootste tentoonstelling van Jhernonimus Bosch ooit. De tentoonstelling is nog te zien t/m 8 mei 2016.

Verborgen kunst

Schilder je weleens, maar lukt het niet echt om in één keer iets perfects op het doek te krijgen? Sta je op het punt dat je jezelf begint af te vragen of je je penselen moet laten liggen, omdat je maar blijft herschilderen? Wacht nog even met het ‘voor altijd’ laten liggen van je kwasten. Want er is nog hoop. Wist je namelijk dat de grootmeesters in de kunst, zoals Leonardo da Vinci en Rembrandt, moeizaam hun werk afkregen? Dit kwam omdat zij bij de definitieve versies nog steeds van gedachten veranderden en de schilderijen alsnog aanpasten.

De dame met de hermelijn
Een beroemd schilderij van Leonardo da Vinci is ‘De dame met de hermelijn’, maar deze dame had in de eerste versie geen hermelijn in haar armen. Ook was haar jurk helemaal rood en had ze nog geen blauwe mouw.

Kijk maar naar onderstaande foto; de linker afbeelding was zijn eerste definitieve versie. Er volgde een tweede versie en dit leidde uiteindelijk tot de definitieve versie die we allemaal kennen als ‘de dame met de hermelijn’.

Afbeelding: de drie versies van ‘De dame met de hermelijn’ via BBC

Afbeelding: de drie versies van ‘De dame met de hermelijn’ via BBC

Backspace dankzij moderne technologie
Franse ingenieur Pascal Cott en zijn team ontwikkelde een techniek waarbij je bij wijze van speken op de backspace-knop drukt om te zien wat er voorafgaand gebeurd was. De Layer Amplification Methode (LAM) pelt het schilderij digitaal laag voor laag af, zodat je de verflagen eronder kan zien. Een verbazingwekkende technologie die dus heeft aangetoond dat het schilderij er eerst heel anders uitzag. Dus wacht nog even met het in de kliko gooien van je tekening of schilderij die nog niet helemaal naar wens is.

Bron: BBC

Wassily Kandinsky (1866-1944)

De Russisch-Franse Wassily Kandinsky was begonnen als abstract kunstenaar, maar heeft daar vorm en filosofie aan toegevoegd. Hierdoor ontwikkelde zijn stijl naar het expressionisme en symbolisme. Kandinsky’s inspiratie kwam uit zijn liefde voor muziek. Volgens hem hebben kleur en klank psychologische effecten op de ziel. Zijn klankkleurtheorie is van grote invloed geweest op de kunst in de 20ste eeuw. Iedere kleur spreekt volgens Kandinsky een eigen taal met een eigen expressie en in elke kleur zit een vorm en ziel.

Geschilderde bloemen

Een terugkomend object in de kunst zijn bloemen en planten. Hangend aan de muur als schilderij, fleuren ze menig woonkamers en hallen op. Maar ook op veel kantoren kom je schilderijen tegen van bloemen en planten. De één is fleuriger dan de ander. Soms is het een illustratie van een vaas met een grote bos bloemen en soms is een hele tuin geïllustreerd.